Przestępstwo skarbowe – zdarzyło się … – co robić? cz. II

W poprzednim wpisie wskazałam na instytucję czynnego żalu jako sposobu uniknięcia odpowiedzialności karnoskarbowej. Co jednak zrobić, gdy czynny żal został uznany przez organ za bezskuteczny albo zanim został złożony, organy ścigania podjęły czynności służbowe lub miały wiedzę o popełnionym czynie?

Przepisy prawa w wyżej opisanej sytuacji dają możliwość złagodzenia odpowiedzialności karnoskarbowej za przestępstwo lub wykroczenie skarbowe. Sprawa nie wygląda już jednak tak prosto, jak w przypadku złożenia czynnego żalu. Organy ścigania bowiem wszczynają postępowanie przygotowawcze, stawiają zarzuty, a o złagodzeniu odpowiedzialności decyduje sąd.

Mowa jest bowiem o instytucji dobrowolnego poddania się odpowiedzialności. W przypadku gdy dana osoba dopuściła się przestępstwa lub wykroczenia skarbowego, a jej wina i okoliczności popełnienia czynu nie budzą wątpliwości i jednocześnie:

  • sprawca uiścił w całości wymagalny podatek, a także:
  • kwotę odpowiadającą co najmniej najniższej karze grzywny grożącej za dany czyn oraz
  • zryczałtowaną równowartość kosztów postępowania,

może dobrowolnie poddać się odpowiedzialności. Instytucji tej nie można jednak zastosować jeżeli przestępstwo skarbowe zagrożone jest karą ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności lub gdy zachodzą przesłanki do nadzwyczajnego obostrzenia kary. Jak więc wskazano powyżej, instytucja dobrowolnego poddania się odpowiedzialności może być zastosowana tylko w sytuacji, gdy okoliczności sprawy są jasne i tylko do przestępstw łagodniejszego rodzaju.

Jak skorzystać z tej instytucji?

Przede wszystkim, jeśli spełnione zostaną przesłanki dopuszczalności stosowania dobrowolnego poddania się odpowiedzialności, sprawca przed wniesieniem przez organy ścigania aktu oskarżenia, powinien złożyć wniosek o zezwolenie na dobrowolne poddanie się odpowiedzialności.

Następnie w praktyce sprawca ustala z przedstawicielami organu ścigania wysokość grzywny, którą ma zapłacić oraz termin, w którym zapłata podatku, grzywny i kosztów sądowych nastąpi.

Jeżeli negocjacje zakończą się sukcesem oraz sprawca uiści wszystkie należności, organ ścigania zamiast aktu oskarżenia kieruje do sądu wniosek o udzielenie zezwolenia na dobrowolne poddanie się odpowiedzialności.

Następnie sąd, na posiedzeniu rozstrzyga wniosek i udzielając zezwolenia wydaje wyrok, w którym zezwala na dobrowolne poddanie się odpowiedzialności. Co istotne, sąd może uznać, że w danej sprawie nie zachodzą przesłanki do takiego zakończenia sprawy. Wtedy sprawa wraca do organów ścigania i toczy się na zasadach ogólnych. W praktyce jednak nieuwzględnienie wniosku przez sąd zdarza się sporadycznie.

Podsumowując, jeżeli nie jest możliwe złożenie czynnego żalu, dana osoba może skorzystać z instytucji dobrowolnego poddania się odpowiedzialności w przypadku tzw. „lżejszych” przestępstw. Dodatkową dolegliwością dla sprawcy jest jednak konieczność uiszczenia grzywny i zryczałtowanych kosztów sądowych. Korzyścią, którą niesie ta instytucja jest niewątpliwie brak wpisu do Krajowego Rejestru Karnego, co dla wielu osób ma istotne znaczenie z uwagi na wykonywane obowiązki zawodowe.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *